Prawne aspekty powoływania kierowników autonomicznych jednostek administracji centralnej na Węgrzech, w Republice Czeskiej i na Słowacji

Streszczenie w języku polskim

Artykuł zawiera analizę porównawczą ram prawnych regulujących powoływanie kierowników autonomicznych jednostek administracji centralnej na Węgrzech, w Republice Czeskiej i na Słowacji. Znaczenie tej tematyki wynika z jej położenia na styku prawa administracyjnego i zarządzania publicznego, odpowiadając na zasadnicze pytanie: W jaki sposób przepisy prawne kształtują autonomię instytucjonalną i profesjonalizm organów państwa? Chociaż wspomniane trzy państwa mają wspólną charakterystykę historyczną i regionalną, opracowanie wskazuje na istotne różnice dotyczące regulacji prawnej oraz praktycznej realizacji w zakresie powoływania takich organów. Tezą główną jest to, że same ramy prawne nie wystarczają do zagwarantowania niezależności instytucjonalnej, jeśli polityczna swoboda decyzyjna i praktyki nieformalne podważają przejrzystość procesu i wybór oparty na pożądanych cechach kandydata. Badanie ma na celu ocenę stopnia formalnej autonomii, zabezpieczeń przeciwko upolitycznieniu oraz skuteczności norm prawnych w zapewnianiu bezstronności. Oryginalność badania polega na jego podejściu interdyscyplinarnym i porównawczym, łączącym analizę prawnodogmatyczną z badaniem realiów administracyjnych. O ile zakres opracowania jest krajowy, o tyle jego znaczenie rozciąga się na obszar Europy Środkowej oraz obejmuje szerszy kontekst Unii Europejskiej. Wyniki wnoszą znaczący wkład do trwających debat naukowych i politycznych dotyczących prawidłowego zarządzania, praworządności i instytucjonalnej uczciwości w administracji publicznej.